Czy znane są przykłady potraw z tamtych czasów?

Tutaj sprawa jest mocno dyskusyjna – wraz z zastosowaniem nowoczesnych interdyscyplinarnych badań do analizy zabytków archeologicznych stało się możliwe pozyskanie danych, które pozwoliły nam myśleć o badaniu kuchni naszych przodków. Jednocześnie, jak na razie, dane te są zbyt niejednoznaczne, by zaryzykować jakąkolwiek hipotezę. W tej chwili nie ma żadnych szans by zbadać skład potrawy człowieka z neolitu. Trzeba pamiętać, że badanie potrawy to w istocie badanie jednego posiłku jednej rodziny bądź grupy najbliższych sobie ludzi, sprawa wybitnie indywidualna.

.

Jak duży wpływ i w jaki sposób wynalezienie rolnictwa miało wpływ na cywilizację?

Wraz z osiadłym trybem życia i rolnictwem, „pozyskaliśmy” wiele chorób, pasożytów i innych problemów. Ludzkość jednocześnie zyskała potencjał do rozwoju – tak kultury, jak i struktur społecznych, które są ze sobą związane. Trzeba jednak pamiętać, że przepisem na cywilizację nie jest: Homo Sapiens + rolnictwo; do tej sumy należy dodać jeszcze nieoceniony składnik: przypadek. Luźne grupy rolników nigdzie na świecie nie wytworzyły cywilizacji, zawsze musiał istnieć punkt centralny, integrujący ludzi – rzeka czy ośrodek technologiczny związany z lokalnymi złożami surowców. Rolnictwo w tym przypadku miało znaczenie kluczowe, gdyż pozwalało utrzymać te grupy wokół wspomnianego centrum przez czas wystarczający do uformowania się jakiejś nowej jakości.

.

Kiedy zaczęto używać przypraw i jakie można podać przykłady?

Prawdopodobnie w tym samym momencie, kiedy pojawiła się kuchnia. Przyprawę definiujemy tu jako składnik potrawy niewnoszący wiele wartości odżywczych, a dodawany jako regulator smaku. Co do przykładów, sprawa jest skomplikowana już na teoretycznym poziome – czy pietruszka w rosole jest warzywem czy przyprawą? Mało, kto ją je, ale wszyscy dodają. W tym banalnym przykładzie dotykamy samej istoty związku badań archeologicznych z jedzeniem i kuchnią. Bardzo ciężko jest oderwać się od naszej kultury, a dla ludzi wychowanych w jednej kulturze część produktów jest uznawana za jadalne, część jest tabu. Podobnie jest z przyprawami, co innego jest przyprawą dla nas a co innego dla Tajów; ich jednak można zapytać. Jak taki problem rozwiązać, jeśli chcemy poznać przyprawy ludzi z neolitu? Możemy jedynie przypuszczać, domniemywać i gdybać.

 .

Rozmawiał Dawid Brandebura

Przeczytaj pozostałe teksty serii: Kulinarna historia Polski i świata

Komentarze