W XIX wieku główną rolę w kuchni łódzkiej pełniły ziemniaki. To one królowały na stołach pod różnymi postaciami. Wszystkie potrawy miały być szybkie w przygotowaniu i sycące. Dania przygotowywano więc z produktów prostych w uprawie i łatwo dostępnych na rynku.

W kuchni łódzkiej krzyżowały się przez wieki tradycje kilku kultur. Miało to oczywiście swoje odzwierciedlenie w przepisach kulinarnych a niektóre z potraw przetrwały do dziś. Niestety wielu z tych  potraw w Łodzi nie uświadczymy, a szkoda, że tak ciekawa kuchnia została zapomniana. Jeżeli chodzi o multikulturowość Łodz,i mam tu na myśli takie narodowości jak niemiecka, żydowska, rosyjskie i oczywiście polskie. Posiłki w ‚fabrycznej Łodzi’ musiały być pożywne i tanie, dlatego na stołach często pojawiały się potrawy jednogarnkowe. 

.

Cztery kultury, cztery kuchnie

Jakie więc tradycje mają poszczególne kuchnie i co zostało z nich w obecnej kuchni łódzkiej?

Kuchnia żydowska, choć często nazywana słodką, wcale taka nie jest. Oprócz typowych dań z dodatkiem cukru, do przyprawiania dań używa się również ostrych przypraw, czosnku czy cytryny. Oprócz tego w kuchni żydowskiej występuje szereg ‘obwarowań’ związanych z prawem żydowskim dotyczących jedzenia mięsa czy ryb.

Kuchnia rosyjska natomiast jest przykładem bogactwa składników i produktów. Mamy tu więc ryby, sałatki, różnego rodzaju tłuszcze, a z przypraw pieprz, czerwona papryka, liście bobkowe, czosnek czy koper. Do wielu potraw podawany jest również chleb. Potrawy mięsne są najczęściej duszone lub gotowane.

Kuchnia niemiecka zaczęła na dobre rozwijać się po II wojnie światowej. Charakterystycznymi cechami niemieckich przepisów były mięsa przygotowywane na różne sposoby. Do dziś pieczeń z sosem jest niemiecką potrawą narodową. Ziemniaki również charakteryzują kuchnię niemiecką najczęściej pod postacią sałatki czy klusek ziemniaczanych. 

.

Kuchnia łódzka

Dziś w kuchni łódzkiej tradycyjną potrawą są prażoki z ziemniaków

.

Polska kuchnia czerpała więc pełnymi garściami z różnych kultur, przypraw i aromatów. Z połączenia tych czterech różnych odrębnych kuchni powstała kuchnia łódzka, w której możemy odnaleźć elementy wszystkich czterech. 

.

Potrawy kuchni łódzkiej

Na Listę Produktów Tradycyjnych wpisane są 84 potrawy i produkty z województwa Łódzkiego.

Najsłynniejszą chyba potrawą jest łódzka zalewajka czyli zupa przyrządzana na bazie ziemniaków i żuru z kwasu chlebowego. Zalewajka swoją nazwę wzięła od sposobu jej przyrządzania. Polegał on na gotowaniu ziemniaków z przyprawami, a następnie zalaniu całości owym domowym żurem. Do zupy tradycyjnie dodawano cebulę, czosnek, sól i pieprz, a czasem także grzyby. Tutaj możecie przeczytać historię zalewajki.

Zupa z pierdziołków to zupa owocowa, których w kuchni łódzkiej nie brakowało. Pierdziołki to gruszki ulęgałki.  Zupę zaprawiano mąką i śmietaną i podawano z ugotowanymi ziemniakami, okraszonymi słoniną.

Gęsie pipki to po prost gęsie żołądki

Prażoki przygotowywane z ugotowanych ziemniaków i mąki.  Prażoki najczęściej podawano z kapuśniakiem lub z kapustą zasmażaną.

Zupa chrzanowa –  przygotowywano ją z serwatki, maślanki lub zsiadłego mleka. Zupę zaprawiano mąką i śmietaną, dodawano kawałki mięsa, boczku, kiełbasy, a do tego jajka i oczywiście dużo tartego chrzanu.

.

..

Opracowała Katarzyna Zarówna

Komentarze